Wanneer je vlees links laat liggen zal je doorgaans zien dat je in de praktijk niet minder, maar méér gevarieerd zal eten. Je gaat immers naar alternatieven zoeken, en je belandt vroeg of laat in een natuurwinkel, waar je tientallen producten zal ontdekken waarvan de meeste mensen nog nooit gehoord, laat staan geproefd hebben.

De gangbare definitie van vegetarisme is een voedingswijze waarbij men vermijdt (producten van) gedode dieren te eten. Vegetariërs eten bijgevolg geen vis of kip. Mensen die geen vlees, maar wel vis eten worden soms pescatariërs of semi-vegetariërs genoemd.

Voor België zijn weinig cijfers beschikbaar omtrent vegetarisme. De meest betrouwbare (en eigenlijk ook zowat de enige) die we momenteel hebben zijn afkomstig van een Dimarso enquete in opdracht van GAIA uit 2001. Daaruit blijken volgende cijfers (op een totaal van 1051 ondervraagden)

Frequente vleeseter: 63%
Sporadische vleeseter: 27%
Vleesverlater: 5%
Gedeeltelijk vegetariër: 3%
Volledige vegetariër: 2%

Hoe lang al? (voor de twee laatste groepen)
19% afgelopen jaar
15% 2 tot 3 jaar
13% 4 tot 5 jaar
25% 6 tot 10 jaar
21% meer dan 10 jaar
8% weet niet

Verder bleek uit een onderzoek van het bureau Nipo in opdracht van de supermarktketen Delhaize dat in 2000 het aantal Belgische consumenten dat vegetarische producten koopt steeg tot 46 procent. 7 procent van de Belgen koopt minstens wekelijks vegetarisch en 8 procent enkele keren per maand. De overige 31 procent kopers schaft zich af en toe wat vegetarisch aan.

Uit een onderzoek uitgevoerd in opdracht van Vlaams Parlementariër Guy Swennen blijkt dat dat in de hogescholen in Limburg waar dagelijks een vegetarische maaltijd op het menu staat (twee van de vier hogescholen, samen ongeveer 500 eters) 10% van de eters dagelijks gebruik maakt van het vegetarisch aanbod. Uit het onderzoek blijkt nog dat in een Limburgs ziekenhuis (1.000 eters) op de dagen dat er een vegetarische maaltijd wordt aangeboden maar liefst 70% van de mensen gebruik maakt van dit aanbod. Hieraan moet worden aan toegevoegd dat de patiënten slechts tweemaal per maand voor een vegetarische schotel kunnen kiezen. In een grote bedrijfskeuken in Genk (640 eters), met een dagelijks aanbod van koude en warme vegetarische maaltijden, eet 10% vegetarisch. Globaal kunnen we uit dit onderzoek besluiten dat 1 op 10 gebruikers van gemeenschapsrestauratie (scholen, bedrijven, gezondheidsinstellingen) er vegetarisch eet indien hen de kans wordt geboden.

Vele kazen zijn gemaakt met het lebferment uit een kalfsmaag. Het diertje moet hiervoor geslacht worden, dit is dus strikt genomen ongeschikt voor vegetariërs. In de praktijk zijn er vele vegetariërs die dergelijke kaas TOCH eten (meestal omdat ze gewoon niet op de hoogte zijn van het feit dat kaas niet altijd vegetarisch is).

Daarnaast zijn er wel kazen met plantaardig stremsel, de zogenaamde vegetarische kazen. Je kan via info at vegetarisme dot be een lijstje aanvragen van deze kazen.

Ook bestaan er veganistische 'kazen', deze zijn allemaal van soja gemaakt. In België kan je volgende merken krijgen: Scheeze (Schots merk, harde kazen in verschillende varieteiten), Tofutti (Amerikaans, in Ziz-achtige plakjes of smeerkaas, ook verschillende smaken), Biofun (Belgisch, smeerkaasachtig, met of zonder kruiden). Misschien kan je hier en daar ook het Nederlandse merk Yakso vinden.

Hoewel het aantal vegetariërs de laatste jaren sterk toeneemt, lijkt het er toch niet op dat vegetarisme een trend of een modeverschijnsel is. Vegetariërs zijn er, voor zover we weten, in alle tijden geweest. In India is vegetarisme een traditie sedert tientallen eeuwen. In het Westen waren onder andere Pythagoras en zijn volgelingen vegetariër. In Engeland werd de Vegetarian Society al gesticht in 1842.

In België kan je terecht bij Jaak uit Hamme (http://www.no-leather.be). Ook bij de winkel Georgette in Antwerpen kan je niet-lederen schoenen vinden (http://www.georgetteshoes.com). Verder vind je in gewone winkels natuurlijk ook vaak niet-leren schoenen (plastiek, canvas...). Online kan je schoenen bestellen via www.vegetarianshoes.com of www.vega-life.nl.

Vegetariërs vermijden per definitie producten van geslachte dieren. Gelatine wordt gemaakt van beendermeel.

Vegetariërs eten geen producten van geslachte dieren, dus geen vlees, vis, gelatine, enz. Veganisten eten geen dierlijke producten tout court, dus voor hen ook geen eieren en zuivel, ... Vele veganisten gebruiken geen leer, wol en zijde.

Vegetarisme is een voedingswijze waarbij men vermijdt producten te eten afkomstig van gedode dieren. Dit betekent in de eerste plaats het niet eten van vlees of vis, en verder andere slachtproducten zoals gelatine.

Mensen worden vegetariër om talrijke verschillende redenen. Grosso modo zijn ze als volgt op te delen.

Gezondheid
Dierenwelzijn
Milieu
Hongerproblematiek
Religieuze en spirituele redenen
Andere: smaak, geldgebrek...

De eerste vier van deze redenen worden uitgebreid besproken onder "Vegetarisme" in het hoofdmenu op deze site.

Dat we geen carnivoren zijn, is duidelijk. Maar of we herbivoren zijn? De wetenschap is hierover verdeeld. Ons nogal lang darmkanaal, ons gebit, de zuurtegraad van onze maag en ons gebrek aan klauwen lijken erop te wijzen dat we niet "ontworpen" zijn voor het eten van vlees. Anderen beweren echter dat de mens in staat is om gelijk welk voedsel – plantaardig of dierlijk – te verwerken. Belangrijker misschien dan anatomisch-fysiologische overwegingen is de vraag welke invloed onze huidige eetgewoonten hebben op onze gezondheid. Meer nog: wetenschappers mogen wel redetwisten over welke voeding “van nature” geschikt zou zijn voor de mens als biologisch wezen. De mens is echter ook een denkend wezen, dat in staat is om ethische keuzes te maken. Het feit dat mensen gezond kunnen leven zonder dieren te moeten doden voor voeding, werpt een totaal nieuw licht op de vraag wat we “van nature” dienen te eten.